Terug naar onze bestemming

Door alle drukte van de laatste tijd is het er nog niet eerder van gekomen, maar ook op dit persoonlijke blog wil ik graag iets schrijven over het laatste boek van Hans van der Lee – Terug naar onze bestemming. Ik heb dit boek, evenals de vorige twee titels Volg jij Mij en Niet met de massa mee uitgegeven bij Ark Media.

Nu is mijn persoonlijk weblog niet een soort etalage van mijn werkgever, maar bij mij lopen privé, kerk en werk nogal eens door elkaar. Dat betekent dat veel van de boeken die ik uitgeef, ook veel betekenen voor mij als persoon.

De boeken van Hans van der Lee raken mij persoonlijk zeer omdat ik ze erg radicaal vind en mezelf betrap op de neiging om alles wat te nuanceren en lichter verteerbaar te maken. Hans van der Lee is zelf echter een radicale volgeling van Jezus en laat al jarenlang zien dat hij meent wat hij zegt (“he puts his money where his mouth is” – zo zegt men dat in het Engels).

Het tot dusver meest spraakmakende boek van Hans van der Lee is Volg jij Mij. In dit boek wordt duidelijk gemaakt dat Jezus geen meelopers, fans of bewonderaars, maar navolgers zoekt. Discipelschap is geen vrijblijvende hobby van mensen die zich christen noemen, het is een levensstijl die alles te maken heeft met je kruis opnemen en gehoorzaam in de voetstappen van de Meester gaan – ook als de route lastig, pijnlijk en gevaarlijk is. Ook geeft Hans van der Lee aan dat je in de navolging van Christus stappen kunt maken, kunt groeien en dat dit veel offers vraagt, maar bovenal de mooiste en rijkste manier van leven is!

Het nieuwe boek van Hans van der Lee gaat opnieuw over navolging, maar nu meer vanuit het collectief bezien. Het joodse volk, als eerste volk van God, moest vanuit slavernij een lange (om)weg afleggen naar het beloofde land. Omdat de aanwijzingen van God niet opgevolgd werden, kwam men veel later dan nodig aan op de plaats van bestemming. Later zien we dat het volk het ook in dat beloofde land nog moeilijk heeft – en dan vooral wanneer er geen rekening gehouden meer wordt met de wetten en aanwijzingen die God gegeven heeft. Er volgen periodes van strijd en ballingschap en steeds is er een verband aan te wijzen met ontrouw, afgoderij, ongehoorzaamheid.

In zijn nieuwe boek stelt Hans van der Lee dat ook Gods tweede volk, de christenen, afgedwaald zijn van de aangewezen route. Ook wij, navolgers van Jezus Christus, hebben de instructies van onze Heer gerelativeerd, weggeredeneerd, vergeestelijkt, verdrongen. Bovendien zijn we in de loop der eeuwen steeds verder gegaan in onze toegeeflijkheid aan wat in de wereld rondom ons belangrijk gevonden wordt: macht, status, bezit, geld… De kerk is steeds verder weggedwaald van het oorspronkelijke plan: een levende, dienende, liefhebbende gemeenschap zijn die zich inzet voor het welzijn van alle mensen. In de geschiedenis van de kerk zijn ook duidelijke koerscorrecties aan te wijzen (zoals de Reformatie), maar als je de slingerweg bekijkt die dit tweede volk van God sinds de tijd van de eerste christenen heeft afgelegd, dan zijn we veel langer onderweg naar onze bestemming dan nodig was.

In onze tijd hoor ik steeds meer christenen praten over gerechtigheid, herstel van geschonden relaties, dienstbaarheid aan onze naasten, zorg voor onze leefomgeving… Deze geluiden passen goed bij de oproep die Hans van der Lee in zijn boek doet: in praktijk brengen wat wij geloven en verkondigen.

In het Nederlands Dagblad heeft recent een goede recensie van Terug naar onze bestemming gestaan. “Goed” in de betekenis dat er een positief oordeel wordt uitgesproken (altijd leuk voor een auteur en zijn uitgever), maar ik bedoel het nu anders: Aad Kamsteeg weet heel goed de essentie van het boek onder woorden te brengen en laat ook het ongemak doorklinken… Loopt de auteur niet te hard van stapel? Is hij op sommige onderdelen niet te fanatiek? Het mag wat mij betreft allemaal zo zijn, maar Jezus was zelden genuanceerd en zijn instructies laten aan duidelijkheid niet veel te wensen over. Wij moeten alleen weer goed gaan luisteren om ervoor te zorgen dat God tot zijn doel komt in ons leven en dat wij op de bestemming uitkomen waar de Meester ons hebben wil.

Recensie door Aad Kamsteeg in ND (de link opent een PDF)

Website Let’s Follow Jesus

Hyve Niet met de massa mee

Bijbelse spiegels (2)

Nu kijken we nog in een wazige spiegel, maar straks staan we oog in oog. Nu is mijn kennen nog beperkt, maar straks zal ik volledig kennen, zoals ik zelf gekend ben. (1 Korintiërs 13:12)

Gisteren hebben we gelezen over de spiegels die de vrouwen van Israël wilden inleveren zodat er een bronzen wasbekken met onderstel gemaakt kon worden voor de tabernakel.

Een blik in de spiegel kan heel confronterend zijn. We zien onvolkomenheden en – wat anderen ook over ons zeggen – het valt niet mee om tevreden te zijn met ons spiegelbeeld.

Gods Woord is ook als een spiegel die ons laat zien hoe we werkelijk zijn. Misschien is het wel een spiegel die je liever ongebruikt laat liggen, omdat je die werkelijkheid niet onder ogen wilt komen.

De aangehaalde tekst uit 1 Korintiërs 13 laat zien dat niet alleen ons spiegelbeeld, maar ook onze kennis, onze waarneming en interpretatie van de werkelijkheid vertroebeld is. Misschien denken we wel dat we alles zuiver zien, maar ons inzicht is maar beperkt. En dat geldt ook voor onze zelfkennis! Een ‘wazige spiegel’ roept het beeld op van een beslagen of verweerd spiegelglas. Maar een andere bijbeltekst geeft ons wat meer inzicht in hetgeen hier bedoeld wordt: “…kun jij dan als hij de hemelkoepel uithameren, die zo hard is als een gegoten spiegel?“ (Job 37:18).

In de Oudheid had men nog niet de beschikking over glas, dus men kon zich alleen goed spiegelen in wateroppervlakten. De spiegels van de vrouwen van Israël waren gemaakt van gesmolten brons dat gegoten, gehamerd en gepolijst werd. Maar hoe vakbekwaam deze spiegels ook gemaakt waren, het getoonde spiegelbeeld was altijd een stuk donkerder dan de werkelijkheid. Met die achtergrondkennis begrijpen we ook beter wat met de ‘wazige spiegel’ uit Korintiërs 13 bedoeld wordt: een onvolkomen weergave en onvolledig begrip van de werkelijkheid.

In 2 Korintiërs 3:18 zit ook een spiegel verstopt. In de tekst van de NBV vinden wij hem niet terug, maar de Naardense Bijbel, die dichterbij de Griekse grondtekst blijft, toont hem ons wel: “En wij allen, die met onbedekt aanschijn de heerlijkheid des Heren weerspiegelen, worden naar datzelfde beeld van gedaante veranderd van heerlijkheid tot heerlijkheid, zoals dat is door de Heer die Geest is.”

God wil ons veranderen naar het volmaakte beeld van zijn Zoon (die een perfecte afspiegeling van zijn Vader is!) en dit doet Hij door zijn Geest. Zo komt de verandering tot stand die ons werkelijk ‘anders dan anders’ maakt. Niet qua uiterlijk – al zul je merken dat je steeds meer gaat stralen van blijdschap – maar van binnenuit.

In het eerste hoofdstuk van Jakobus vind je ook een spiegel waar je – zoals ik ook gedaan heb – eens (zelf)kritisch in kunt kijken:

Vergis u niet: alleen horen is niet genoeg, u moet wat u gehoord hebt ook doen. Want wie de boodschap hoort maar er niets mee doet, is net als iemand die het gezicht waarmee hij is geboren in de spiegel bekijkt: hij ziet zichzelf, maar zodra hij wegloopt is hij vergeten hoe hij eruitzag. Wie zich daarentegen spiegelt in de volmaakte wet die vrijheid brengt, en dat blijft doen, niet als iemand die hoort en vergeet, maar als iemand die ernaar handelt – hem valt geluk ten deel, juist om wat hij doet. Jakobus 1:22-25

Geschreven voor Preek door de week van de Meerkerk

Bijbelse spiegels (1)

Men bleef vrijwillig gaven brengen, iedere morgen weer, totdat de vaklieden die aan het heiligdom werkten hun werk onderbraken, en zij Mozes lieten weten dat de mensen veel meer bijeenbrachten dan nodig was voor het werk waartoe de HEER opdracht had gegeven. Op bevel van Mozes werd toen overal in het kamp bekendgemaakt dat geen enkele man of vrouw nog iets voor het heiligdom hoefde te maken. Daarna bracht het volk geen geschenken meer. Er was meer dan voldoende materiaal om al het werk te kunnen uitvoeren. (Exodus 36:3-7)

In Exodus 36 wordt beschreven hoe het volk van God veel van hun kostbare bezittingen inleverde voor de bouw van de tabernakel. Deze tabernakel was niet een vaste tempel die op een bepaalde plaats werd gebouwd, maar een verplaatsbaar heiligdom, een tent die op de reis naar het beloofde land door de priesters werd meegenomen. In de binnenste ruimte van deze tabernakel (het ‘heilige der heiligen’) werd de ark van het verbond opgesteld. Dit was een draagbare kist waarin de stenen tafelen met de tien geboden werden bewaard.
De toestroom van giften voor de bouw van alle heilige voorwerpen was zo groot, dat Mozes het volk moest oproepen om hun bijdragen te stoppen. Dit feit alleen al moet ons tot nadenken stemmen… Hebben wij al eens een oproep gehoord om op te houden met geven omdat de bouwers in onze gemeente te veel hebben ontvangen?

Vandaag en morgen wil ik – bij wijze van spreken – in een paar bijbelse spiegels kijken. En de eerste spiegels die ik ben tegengekomen, vond ik in het boek Exodus: Men maakte het bronzen wasbekken en het bronzen onderstel, en gebruikte hiervoor de spiegels van de vrouwen… (Exodus 38:8)

Morgen zal ik duidelijk maken hoe er van spiegels bronzen voorwerpen gemaakt konden worden. Nu wil ik vooral stil staan bij de bereidheid van vrouwen om hun spiegels af te staan voor de vervaardiging van een wasbekken. Ik denk dat mannen inmiddels qua ijdelheid niet onderdoen voor vrouwen (en misschien is dat nooit anders geweest!), maar vrouwen kunnen moeilijk een spiegel voorbij lopen zonder zichzelf kritisch te bekijken. Hun uiterlijk wordt erg belangrijk gevonden en het is natuurlijk ook prettig om er mooi en verzorgd uit te zien. Maar kennelijk waren de vrouwen van Israël bereid om hun spiegels in te leveren voor de vervaardiging van een bronzen wasbekken met onderstel. Zij vonden de weerspiegeling van het reinigende water in dit heilige wasbekken klaarblijkelijk belangrijker dan de reflectie van hun uiterlijk.

Geschreven voor Preek door de week van de Meerkerk

Zooi is zelden mooi

Dit moet ik ook nog even kwijt. Op Texel heb ik een wandeling gemaakt van De Slufter tot de vuurtoren en van dat uiterste puntje terug naar De Cocksdorp. En je wilt niet weten hoeveel aangespoelde en achtergelaten troep ik heb zien liggen in het natuurgebied. Soms wilde ik er een foto van maken, maar ja – ik vind zooi zelden mooi en laat liever plaatjes zien die mij en anderen blij maken. Maar laat ik een uitzondering maken voor dit kunstwerk gemaakt door een creatieveling die wel iets aardigs weet te bouwen met aangespoelde troep… Een strandjuttende beeldend kunstenaar of een spelend kind? Allebei misschien? Hoe dan ook, daar word ik dan weer een beetje blij van.

Kunstwerk van een spelend kind of statement van een artistieke strandjutter?

Genieten van Texel

voldoende ruimte om uit te waaien

Het was een paar dagen lang genieten van Texel! Sosha, onze oudste dochter (14), heeft een beenbreuk opgelopen tijdens de voetbaltraining – nu 2,5 week geleden. Het was fijn dat we als gezin toch nog deze geplande korte vakantie konden houden, zij het met wat beperkingen. De pijn in Sosha’s been en voet blijft aanhouden, maar ze blijft dapper en vermaakt zich desondanks. Deze dagen was haar vriendin Maaike bij ons - de meiden kennen elkaar al van de basisschool en zijn vriendinnen gebleven, ook na Maaike’s verhuizing naar Friesland.

Vandaag ben ik alleen op pad geweest – met mijn fotocamera en een rugzakje proviand. Ik ben bij het natuurgebied de Slufter vertrokken en ben door de duinen naar de noordpunt van het eiland gelopen. Daar bij de vuurtoren even wat bijgekomen (met koffie en appelgebak, uiteraard) en tenslotte langs de dijk terug naar De Cocksdorp waar Lydia me aan het eind van de middag weer heeft opgepikt. Wie meer foto’s wil zien, kan even hier kijken.

Ecomare, Texel

Zeehond, Ecomare, Texel

Meer foto’s op mijn fotoblog.

Uitwaaien en uitrusten op Texel

Tegenlicht kan erg mooi zijn... En de wind heeft hier ook vrij spel!

We zitten deze week met z’n zessen (ons gezin + Maaike, een vriendin van Sosha) in een vakantiehuisje op het eiland Texel. Dat wil zeggen, we zitten en slapen er een groot deel van de tijd, maar we gaan natuurlijk ook lekker naar buiten om uit te waaien, te shoppen en te genieten.

Het is goed om er even uit te zijn en ik geniet van de natuur. Gisteren ben ik twee keer naar het strand geweest (is hier dichtbij) om de golven te zien, de wind te horen, de natuur te bewonderen en alles zo goed mogelijk vast te leggen met mijn camera. En dat valt niet mee als het waait!

De duinen worden beschermd door extra aanplant.

Zilver en goud heb ik niet

Schilderij van Nicolas Poussin (1594-1665)

Volgens een overlevering bewonderde de middeleeuwse theoloog Thomas van Aquino tijdens een bezoek aan Rome met paus Innocentius IV een grote kathedraal. De paus toonde de schatten van de kerk en zei tegen zijn gast: “De kerk kan niet langer met Sint Petrus zeggen dat zij geen zilver of goud heeft.” “Nee,” reageerde Thomas van Aquino direct, “en evenmin kan zij zeggen: in de naam van Jezus Christus van Nazaret: sta op en loop.”
Al een paar weken terug ben ik begonnen aan mijn serie Wandelingen door Handelingen. Deze week is een gedeelte uit Handelingen 3 mijn vertrekpunt. Ik wandel mee met Petrus en Johannes en kom aan bij de Schone Poort. Lees zelf wat daar gebeurt en sta stil bij de vragen die deze geschiedenis oproept. Klik hier om de overdenking te lezen!

Scandalon

We hebben steeds meer ingeleverd van de brute, alles-overrompelende kracht van het evangelie. We zijn vergeten dat het evangelie ook een scandalon, een struikelsteen, een ‘schandalige’ en ‘stuitende’ boodschap is. Niet voor mensen die Jezus willen volgen, maar wel voor buitenstaanders die liever hun eigen weg blijven gaan.

Lees hier verder en wandel met me mee door het bijbelboek Handelingen!

Plant een kerk

Impressies van de boekpresentatie in Driebergen

Deze dagen heb ik het druk met boekpresentaties. We zitten middenin de beursperiode en alle uitgevers doen hun best om hun nieuwe titels onder de aandacht van de media, de boekhandel en het publiek te brengen.

Vorige week heb ik in onze boekhandel te Driebergen het eerste exemplaar van het boek PLANT EEN KERK, visie en inspiratie voor creatieve gemeentestichting aan de auteur Ronald van der Molen overhandigd. Op zijn beurt overhandigde de auteur ‘eerste exemplaren’ aan Matthijs Vlaardingerbroek, gemeentestichter in Den Haag, Stefan Paas, auteur en lector gemeenteopbouw aan de Christelijke Hogeschool Ede en Bram Krol, auteur en gemeentegroei consulent. Zij vertegenwoordigen volgens Van der Molen de drie groepen voor wie hij zijn boek heeft geschreven: gemeentestichters (in spe), personen verbonden aan theologische opleidingen en leden van de reformatorische en evangelische kerken.

Elke droom wordt ook een boom...

Ronald van der Molen lanceerde tijdens de feestelijke bijeenkomst ook de website Plant een kerk waar kerkelijke pioniers hun project of droom op het gebied van gemeentestichting op de kaart kunnen zetten. Voor elk aangemeld project worden er in samenwerking met de organisatie Trees for All tien jonge bomen in Nederland aangeplant en voor elke droom, één boom. Het idee is dat er zo een overzicht ontstaat van zoveel mogelijk initiatieven rondom gemeentestichting terwijl Nederland tegelijkertijd een beetje groener wordt.

Meer informatie: website gemeentestichting Lees hier het eerste hoofdstuk (PDF).