Tegen de draad – Wat nou crisis? Christus!

Auteur Jan Wolsheimer ontvangt het eerste exemplaar van zijn boek uit handen van Ark Media-redacteur Marieke Slagter

Een economische crisis? Dat ook. Maar wat we meemaken in deze tijd is bovenal een vertrouwenscrisis. De leiders van overheden en ondernemingen stellen ons te vaak teleur, omdat macht corrumpeert en het eigenbelang in veel gevallen prevaleert.

Erg verbaasd moeten we daarover niet zijn, want de dichter van de Psalmen wist het ons al te vertellen:

Vertrouw niet op mensen met macht,
op een sterveling bij wie geen redding is.
Stokt zijn adem, hij keert terug tot de aarde,
op die dag gaat hij met zijn plannen ten onder.
Psalm 146:3,4

Hebzucht en overconsumptie

Maar zit het probleem alleen bij de leiders? Nee, we zijn zelf onderdeel van het probleem omdat we bijna allemaal zijn meegegaan in een egoïstische levensstijl en een heilloos geloof in ‘meer, meer, meer’. Althans, in dit deel van de wereld – waar we inmiddels ook tegen de grenzen van de groei aanlopen – terwijl in andere werelddelen mensen de prijs betalen voor onze ongebreidelde hebzucht en overconsumptie. We kunnen teruggrijpen op Karl Marx, maar zijn radicale visie bleek veel schade en ellende te veroorzaken en had weinig tot geen waardering voor ondernemerschap en individualisme. Of we luisteren naar John Maynard Keynes die ons leerde dat de overheid anticyclisch moet investeren – maar helaas zitten we door die gedachte in veel kapitalistische landen nu met een torenhoge staatsschuld. Grote denkers hebben allemaal in zekere zin wel gelijk, maar hun oplossingen blijken toch steeds nieuwe problemen te veroorzaken en na verloop van tijd stellen ook hun ideeën ons teleur. Waar kunnen we in een crisistijd dan nog wel op vertrouwen?

Op kleine schaal

Jan Wolsheimer, op zijn blog en op Twitter bekend als @eeuwigheid, meent dat de boodschap van Jezus Christus niet alleen betrekking heeft op het persoonlijke heil van gelovigen. De onbaatzuchtige manier van denken die Jezus introduceerde – zijn losheid van het systeem en zijn oproep om God (en niet de afgod van het geld) lief te hebben boven alles en je medemens als jezelf, is revolutionair. Als mensen echt volgens deze principes zouden leven, zou de samenleving er totaal anders uitzien. Het mag utopisch lijken, maar het mooie van deze overtuiging is dat je ‘m op kleine schaal gewoon in praktijk kunt brengen door niet mee te doen met de wetten en gebruiken die heilig zijn verklaard in deze wereld. Het is mogelijk om kleine, alternatieve gemeenschappen op te bouwen van mensen die elkaar iets gunnen en die elkaars belang voor ogen blijven houden. Dat is een droom die ook Jan Wolsheimer koestert en – op bescheiden wijze – nastreeft.

Tegendraads

In Woerden wordt de tegendraadse manier van denken in praktijk gebracht – heel kleinschalig, maar zeer opmerkelijk – in de Gebedswinkel. Dit is een initiatief van Jan Wolsheimer (ik schreef er hier al eens over), voorganger van een plaatselijke Cama Parousia gemeente en auteur van het nieuwe boek ‘Tegen de draad. Wat nou crisis? Christus!’ dat wij bij Ark Media mochten uitgeven. In een tijd dat kerken hun deuren sluiten, opent Wolsheimer een winkel waar alles gratis is. Je gaat er zitten om een lekkere cappuccino te drinken, maakt gebruik van de wifi en vraagt om de rekening – om daarna te ontdekken dat er geen rekening komt. En mocht je eens rustig met iemand willen praten of bidden – het kan en het kost niets. Het is grappig om te zien hoe verwarrend dit werkt – mensen zijn niet meer gewend dat iets voor hen gedaan wordt uit liefde en belangstelling. Aan alles hangt vandaag een prijskaartje, je ontkomt daar niet helemaal aan, maar we kunnen op een tegendraadse wijze deze manier van denken ontregelen.

Niet automatisch en kritiekloos meedoen

Jan Wolsheimer nam deze week afscheid van e-mail. Niet dat hij bezwaar heeft tegen nieuwe techniek (hij is een Mac-fan), maar hij wil niet automatisch en kritiekloos meedoen aan systemen die niet bevrijdend blijken te zijn. Als je Jan wilt spreken kun je even langsgaan, bellen of sociale media gebruiken. Het is een voorbeeld dat ik om allerlei redenen niet kan navolgen, maar ik vind het wel sympathiek en eigenzinnig. Waarom zou je steeds keurig in de pas blijven lopen? Wie zegt dat het moet?
Voor Jan Wolsheimer is er uiteindelijk maar een persoon die radicale navolging verdient: Jezus Christus. In zijn boek maakt hij duidelijk waarom (en hoe) hij Jezus volgen wil en roept hij z’n lezers op om na te denken over het leven dat zij nu leiden. Ben je niet te gemakkelijk met de stroom meegedreven? Ben je gelukkig in een wereld van ongelijkheid en slaafse afhankelijkheid? Als je niet uitgedaagd wilt worden, dan kan ik je dit boek van harte afraden. 😉

Ik ben bang dat we de navolging van Jezus Christus veel te eenvoudig afschilderen in onze kerken. Ik krijg vaak de indruk dat het helemaal niet om Jezus gaat, maar om de mens zelf. In het beste geval draagt die mens dan een t-shirt met het opschrift: ‘dit heerlijke leven is mede mogelijk gemaakt dankzij het bloed van Jezus Christus.’ Jezus als sponsor van ons autonome leven. Maar dat is volstrekt niet wat Jezus zelf leert! Navolgen en leven met Jezus kost je werkelijk alles!

Uit: Tegen de draad – Wat nou crisis? Christus! – blz. 89. Ark Media Amsterdam, 2012. Het fraaie, tegendraadse coverontwerp is van Mark Eikema / Studio Redondo

Een gedachte over “Tegen de draad – Wat nou crisis? Christus!

  1. Afscheid van e-mail… eigenzinnig inderdaad 🙂
    Al neem ik liever afscheid van papieren post.

    Mooie blog verder, klinkt als een goed boek!

Zeg iets terug op Vrijspraak

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s